Startschot voor innovatieve en duurzame buurt, waar wonen, ondernemen en onderwijs elkaar ontmoeten

Startschot voor innovatieve en duurzame buurt, waar wonen, ondernemen en onderwijs elkaar ontmoeten

Startschot voor innovatieve en duurzame buurt, waar wonen, ondernemen en onderwijs elkaar ontmoeten

Projectontwikkelaar CAAAP en aannemer Artes Depret (beide Artes Group) starten op 15 november met de sloopwerken aan de Havenkaai in Kortrijk. Samen met hogeschool Howest ontwikkelt CAAAP er een innovatieve en duurzame buurt, waar wonen, ondernemen en onderwijs samengaan. Vrij uniek is dat voor de verwarming van de gebouwen warmte wordt uitgewisseld met de Leie. Voor Kortrijk is het project een belangrijke schakel tussen verschillende stadsvernieuwingsdossiers.

Kortrijk voert een doordacht beleid van vernieuwing om de stad leefbaarder, aantrekkelijker en dynamischer te maken. De stad evolueerde de voorbije jaren naar een bruisende omgeving om te wonen, werken en studeren. Door schepen Wout Maddens werd in 2009 een ontwikkelingskader voor de Leieboorden opgemaakt. In 2013 keurde de gemeenteraad het ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) Kortrijk Weide goed. Dat plan vormde de basis voor grote bouwprojecten zoals cvo MIRAS, ondernemerscentrum Hangar K, jeugdcentrum Tranzit, evenementenhal Depart, het zwembad Lago en het gebouw The Level van hogeschool Howest.

Van bleekweide tot innovatieve buurt

Ook de site Havenkaai maakt deel uit van het RUP Kortrijk Weide. Het gebied was in de 19de eeuw een bleekweide voor linnen. In 1950 kreeg de Havenkaai haar naam toen er een loskade voor schepen kwam. Daarna was het een werfzone tijdens de 25 jaar durende Leiewerken.  
Sinds 2017 bestaat de site van ongeveer 1 hectare voor het grootste deel uit de tijdelijke parking Haven met 252 parkeerplaatsen. De rest zijn leegstaande bedrijfsgebouwen. Projectontwikkelaar CAAAP kocht het terrein in 2018 van het OCMW van Kortrijk. Met hogeschool Howest ontwikkelt CAAAP er met haar ontwerpteam (architecten goedefroo+goedefroo, 3Architecten, Studio Basta en Ara) nu een innovatieve en duurzame buurt.

“De Leieboorden krijgen er een ambitieus project bij met een woon- en onderwijsprogramma. Het wordt een sterk architecturaal accent op de hoek van de Havenkaai en de Burgemeester Lambrechtlaan. Ook campus Centrum krijgt hiermee verder vorm. Een mooi voorbeeld van een PPS-samenwerking tussen een private bouwpromotor en een onderwijsinstelling.” 
- Wout Maddens, schepen van Bouwen, Wonen en Stadsvernieuwing

Ontmoeting tussen wonen, ondernemen en onderwijs

Met hogeschool Howest zal CAAAP een onderwijsgebouw bouwen, van 3 verdiepingen als uitbreiding voor het game-en opleidingscentrum The Level. Deze uitbreiding van Howest - The Level zal plaats bieden aan 700 studenten en extra ruimte voor de snelgroeiende en wereldbefaamde opleiding Digital Arts & Entertainment van Howest.

Als expert in binnenstedelijke ontwikkelingen weet CAAAP als geen ander hoe belangrijk het is om bij het ontwerp van een gebouw na te denken over het activeren en doen opleven van de buurt. De onderwijsfunctie wordt aangevuld met studentenhuisvesting, ruimte om te ondernemen en woonentiteiten. Concreet komen er 202 studentenkamers, 80 appartementen, 27 studio’s, 6 gestapelde woningen en een tiental commerciële ruimtes tussen de 60 en 200 m2. Het terrein krijgt ook een ondergrondse parking met 147 parkeerplaatsen en 650 stalplaatsen voor fietsen. Bijkomend worden de 210 bestaande fietsenstallingen aan The Level vernieuwd en geïntegreerd in het project, wat het totaal aantal fietsenstallingen op 860 brengt.

De architectuur van de nieuwe gebouwen zorgt ervoor dat de verschillende functies en woontypes op een gezonde manier met elkaar ageren. Het geheel wordt aangevuld met groenvoorzieningen zoals daktuinen, een gemeenschappelijke binnentuin en vergroening van het straatbeeld. Hiermee verhoogt de leefbaarheid.

“Door de combinatie van dynamische bouwstructuren die verschillende functies combineren en omgeven worden door groenpartijen, wordt dit een wijk die perfect aansluit op de toekomstige, vernieuwde Leieboorden, stationsomgeving en de binnenstad. De vlotte bereikbaarheid zal ervoor zorgen dat dit project niet enkel een toegangspoort tot de binnenstad vormt voor fietsers en voetgangers maar ook een aantrekkingspool wordt waar het aangenaam vertoeven is.”  - Ilse De Saegher, projectmanager CAAAP

In interactie met het bedrijfsleven, de overheid en de samenleving, de quadrupel helix, geeft Howest mee sturing en invulling aan het welzijn en de welvaart. We geloven in de rol die Howest kan spelen als katalysator in het creatieve en innoverende ecolandschap waarin de hogeschool ingebed is. Onze bruisende en open campussen nodigen uit tot dialoog en participatie. Als inspirerend kenniscentrum wil Howest de referentiehogeschool zijn voor toekomstgerichte, innovatieve en creatieve opleidingen, valorisatiegericht onderzoek en ondernemerschap. Howest wil de voorkeurspartner zijn in het sociaal en economisch weefsel van haar regio. Een bewuste keuze voor profielen die inspelen op de regionale behoeften buigt de brain drain in West-Vlaanderen om naar een brain gain. Daarom bouwen we samen met onze partners CAAAP en Artes Depret aan de Havenkaai de campus van de toekomst: een campus die volkomen geïntegreerd zal zijn in het maatschappelijk weefsel van de buurt. Er is ruimte voor onderwijs, onderzoek, maar ook voor wonen, ondernemen en ontspanning. “ - Lode De Geyter, algemeen directeur Howest.

Realisatie in drie fases

Het project wordt in drie fases gerealiseerd. Eerst komen er 34 appartementen en 27 studio’s in een gebouw in het westelijke deel van de zone. Die worden binnenkort al te koop aangeboden. Ook de 75 studentenkamers en het nieuwe gebouw van Howest maken deel uit van deze fase. In de tweede fase volgt het oostelijk gelegen gebouw met 46 appartementen aan de Leie en 127 studentenkamers in het binnengebied. De laatste fase zijn de grondgebonden woningen aan de Meersstraat. Bouwtermijnen volgen later.

Verwarming via BEO-veld én de Leie

Uniek aan het project is de manier waarop de hele site wordt verwarmd. Dat gebeurt in eerste instantie via een BEO-veld, een gesloten circuit van buizen diep in de bodem om warmte uit te wisselen met de ondergrond. Hiervoor worden ongeveer 270 verticale boringen van 63 meter diep uitgevoerd. In koude periodes wordt warmte aan de bodem onttrokken en verdeeld naar alle gebouwen via twee warmtepompen. In de zomer gebeurt de omgekeerde beweging, om de gebouwen van verkoeling te voorzien.

Maar de bodem is niet de enige bron voor verwarming en verkoeling. Als aanvulling op het BEO-veld zal er ook met de Leie warmte worden uitgewisseld. Hiervoor wordt centraal in de ondergrondse parking een pomp- en filtersysteem geïnstalleerd. Met dit vrij uniek en zeldzaam systeem in België kiest CAAAP, in nauw overleg met de Vlaamse Waterweg, maximaal voor duurzame en hernieuwbare energiebronnen.

Communicatie met buurtbewoners en toekomst parking Haven

Werken met grote hinder gebeuren in overleg met de dienst Minder Hinder van stad Kortrijk. Aannemer Artes Depret zal ook zelf tijdig communiceren via een e-mailadres dat al bekend is bij de buurtbewoners. Zij kunnen op dat adres ook terecht voor opmerkingen over de werf. De eerste e-mail over de opstart van de sloopwerken werd midden oktober verstuurd.

Wat Parking Haven betreft, werd bij de opening in 2017 al gezegd dat ze zou verdwijnen. De parking was een tijdelijke oplossing omdat de parking Appel niet meer beschikbaar was tijdens de werken op Kortrijk Weide. De parking werd in september al gereduceerd. Ze wordt momenteel nog voorzien tot maart-april volgend jaar. Ter vervanging van de parking Appel opende in 2018 al de parking Kortrijk Weide met 310 plaatsen.